„Homo Ludens z Książką”, czyli wokół „Lektur nadobowiązkowych” Wisławy Szymborskiej
Main Article Content
Abstrakt
Artykuł stanowi analizę praktyk czytelniczych stosowanych przez Wisławę Szymborską w ramach tak zwanych lektur nadobowiązkowych. Zgromadzony w obszernym tomie zbiór książkowych quasi-recenzji reprezentuje twórczość ludyczną, której źródłem jest właściwy poetce - miłośniczce kuriozów i nonsensowego humoru - zmysł dziwności. Celem lektury, obejmującej różnorodne pod względem tematycznym i gatunkowym teksty (podręcznik bukieciarstwa czy popularny poradnik Jak mieszkać wygodniej sąsiaduje tu z Próbami de Montaigne’a czy z Aforyzmami Nietzschego), jest zatem poszukiwanie w nich niezwykłych szczegółów, komicznych paradoksów czy zaskakujących faktów i zdarzeń. Czytaniu Szymborskiej, podporządkowanemu poetyce wyrafinowanej zabawy, wydaje się patronować zarówno idea dawnych gabinetów osobliwości, której odpowiednikiem w przypadku
rzeczywistości książkowej staje się swoista, odzwierciedlająca kierunek lektury Bibliotheca Curiosa, jak i Tuwimowska zasada cicer cum caule, określająca podstawę stworzonej przez poetę kolekcji „niepotrzebnych wiadomości”.
Downloads
Article Details
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Wydawca „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Poetica” jest upoważniony do korzystania oraz do rozpowszechniana wszystkich opublikowanych w czasopiśmie materiałów na podstawie umowy licencji niewyłącznej nieograniczonej w czasie - zawartej uprzednio na czas nieoznaczony każdorazowo z autorem/ką konkretnego utworu na określonych w tamtejszej umowie polach eksploatacji.
POLITYKA OTWARTEGO DOSTĘPU
„Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Poetica” to czasopismo o otwartym dostępie, a cała jego zawartość jest dostępna bezpłatnie dla użytkowników i instytucji na zasadach Creative Commons Attribution CC-BY 4.0. (uznanie autorstwa). Użytkownicy/ki mogą czytać, pobierać, wykonywać kopie, rozpowszechniać, drukować, wyszukiwać lub linkować do pełnych tekstów artykułów w tym czasopiśmie bez uprzedniej zgody wydawcy lub autora/ki pod warunkiem podania źródła dostępu i autorstwa danej publikacji. Jest to zgodne z definicją otwartego dostępu BOAI (http://www.soros.org/openaccess).
Bibliografia
Balbus Stanisław, Świat ze wszystkich stron świata. O Wisławie Szymborskiej, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1996.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Baranowska Małgorzata, Tak lekko było nic o tym nie wiedzieć… Szymborska i świat, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1996.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Barańczak Stanisław, Pegaz zdębiał. Poezja nonsensu a życie codzienne. Wprowadzenie w prywatną teorię gatunków, Wydawnictwo Puls, Londyn 1995.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Barthes Roland, Światło obrazu. Uwagi o fotografii, przeł. Jacek Trznadel, Wydawnictwo Aletheia, Warszawa 2008.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Burzyńska Anna, Teoria i lektura: niebezpieczne związki, „Pamiętnik Literacki” 2003, z. 1, s. 71–109.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Combs James E., Świat zabaw. Narodziny nowego wieku ludycznego, przeł. Olga Kaczmarek, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2011.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Culler Jonathan, W obronie nadinterpretacji, w: Umberto Eco, Richard Rorty, Jonathan Culler, Christine Brooke-Rose, Interpretacja i nadinterpretacja, red. Stefan Collini, przeł. Tomasz Bieroń, Wydawnictwo Znak, Kraków 1996, s. 108–121.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Głowiński Michał, Style odbioru. Szkice o komunikacji literackiej, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1977.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Huizinga Johan, Homo ludens. Zabawa jako źródło kultury, przeł. Maria Kurecka, Witold Wirpsza, Wydawnictwo Czytelnik, Warszawa 1985.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Jarniewicz Jerzy, Recenzent w kontredansie, w: Biblia dziennikarstwa, red. Andrzej Skworz, Andrzej Niziołek, Wydawnictwo Znak, Kraków 2010, s. 547–555.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Korolko Mirosław, Sztuka retoryki. Przewodnik encyklopedyczny, Państwowe Wydawnictwo Wiedza Powszechna, Warszawa 1990.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Markowski Michał Paweł, Anatomia ciekawości, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Mencfel Michał, Osobliwy, czyli jaki? Kategoria niezwykłości w kulturze naukowej, artystycznej i kolekcjonerskiej epoki nowożytnej, w: Curiosità – zjawiska osobliwe w sztuce, literaturze i obyczaju, red. Anna Sylwia Czyż, Janusz Nowiński, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego. Instytut Historii Sztuki, Warszawa 2013, s. 10–25.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Nietzsche Friedrich, Wiedza radosna, przeł. Leopold Staff, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Szymborska Wisława, Błysk rewolwru, Wydawnictwo Agora, Warszawa 2013.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Szymborska Wisława, Nothing Twice. Selected Poems / Nic dwa razy. Wybór wierszy, przeł. Stanisław Barańczak, Claire Cavanagh, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1997.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Szymborska Wisława, Rymowanki dla dużych dzieci, Wydawnictwo a5, Kraków 2003.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Szymborska Wisława, Wszystkie lektury nadobowiązkowe, Wydawnictwo Znak, Kraków 2015.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Tarnogórska Maria, Osobliwości i absurdy dawnej reklamy. Przypadek międzywojennych „Wiadomości Literackich”, w: Przyjemność (z) czytania. Pamięci profesora Tadeusza Żabskiego, red. Anna Gemra, Pracownia Literatury i Kultury Popularnej oraz Nowych Mediów, Wrocław 2019, s. 379–388.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Tuwim Julian, Cicer cum caule czyli groch z kapustą, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2009 (Posłowie – Piotr Matywiecki).
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Tuwim Julian, Pegaz dęba czyli panopticum poetyckie, Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2008.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##
Walas Teresa, Poetka jako czytelniczka, w: Radość czytania Szymborskiej. Wybór tekstów krytycznych, oprac. Stanisław Balbus, Dorota Wojda, Wydawnictwo Znak, Kraków 1996, s. 328–333.
##plugins.generic.googleScholarLinks.settings.viewInGS##